26.04.2021

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wystąpił z inicjatywą ustawodawczą w sprawie zadośćuczynienia dla bliskich najciężej poszkodowanych...

Na stronie internetowej prezydent.pl poinformowano o skierowaniu przez Prezydenta do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks cywilny. Projekt zmian przewiduje dodanie w Kodeksie cywilnym [...]

więcej

02.02.2021

Rzecznik Praw Obywatelskich o pomniejszaniu zadośćuczynienia za wypadek przy pracy...

W dotychczasowej praktyce orzeczniczej dość często, zwłaszcza w przypadku dochodzenia roszczeń z dobrowolnego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej pracodawcy, zdarza się uwzględnianie, co cz [...]

więcej

03.12.2020

Rzecznik Finansowy przedstawia istotny pogląd w sprawie rozpatrywanej przez Sąd Najwyższy...

Rzecznik Finansowy poinformował na swojej stronie internetowej, że przedstawił istotny pogląd w sprawie, w której pozwany ubezpieczyciel wystąpił ze skargą kasacyjną. Postępowanie dotyczy żą [...]

więcej

Baza wiedzy Przystąp do Izby

Przyczynienie się poszkodowanego

Przepisy zapewniają szeroką ochronę poszkodowanych w wypadkach komunikacyjnych. Muszą one jednak uwzględniać także i to, że zachowanie tych ostatnich nierzadko bywa nieprawidłowe i zwiększa ryzyko dojścia do wypadku. Zdarza się i tak, że poszkodowany nie ma wpływu na to czy dojdzie do wypadku, czy też nie, jednakże swoim nieprawidłowy zachowaniem, np. brakiem zapięcia pasów bezpieczeństwa powoduje, że skutki jego są bardziej dotkliwe. W takiej sytuacji jest on współodpowiedzialny za szkodę której uległ i w tym zakresie zostaje ograniczona odpowiedzialność kierującego, a tym samym należne odszkodowanie.

PRAWO

Art. 362 k.c. Jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron.

PRZYKŁAD

Jadący pod wpływem alkoholu kierowca Nissana potrącił na jezdni Pana Stanisława. Z relacji świadków wynika, że kierowca przekroczył dopuszczalną prędkość, ale i Pan Stanisław nie rozejrzał się przed wejściem na jezdnię i wtargnął pod nadjeżdżający pojazd. Odpowiedzialność kierowcy Nissana oparta jest na zasadzie ryzyka, a nie zachodzi przesłanka egzoneracyjna powstania szkody wyłącznie z winy poszkodowanego, a zatem Pan Stanisław otrzyma odszkodowanie, które będzie jednak ograniczone ze względu na jego przyczynienie się do powstania szkody.

Żeby zachowanie się poszkodowanego zostało uznane za przyczynienie się do szkody musi być dotknięte jakąś obiektywną nieprawidłowością, musi wynikać z podjęcia przez niego nieprawidłowej decyzji.

PRZYKŁAD

W upalny dzień na przystanku autobusowym w tłumie ludzi przy krawędzi zatoczki znajdowała się starsza pani. W chwili kiedy autobus ruszał starsza pani zasłabła, wpadając wprost pod jego koła. Jej upadnięcie było niewątpliwie przyczyną szkody, której doznała. Odpowiedzialność kierowcy autobusu na zasadzie ryzyka nie zostanie wyłączona ze względu na powstanie szkody wyłącznie z winy poszkodowanej, gdyż nie można tu mówić o jej winie. Nie można z tego samego względu stwierdzić, że przyczyniła się ona do powstania szkody.

Trzeba też zauważyć, że sama nieprawidłowość zachowania się poszkodowanego nie uzasadnia obniżenia jego odszkodowania, jeżeli dojdzie do wypadku. Jego zachowanie w tym wypadku podlega takiej samej ocenie jak zachowanie sprawcy kod kątem występowania zwykłego związku przyczynowego pomiędzy tym zachowaniem a powstaniem szkody (SZKODA), czy zwiększeniem jej rozmiarów. Jeżeli takiego związku nie ma to nie ma podstaw do obniżenia odszkodowania.

PRAWO

Art. 361 § 1. Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.

ORZECZENIE

Za przyczynienie się do powstania szkody może być uznane tylko takie zachowanie poszkodowanego, które w ramach normalnego związku przyczynowego stanowi współprzyczynę powstania szkody. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 1982 r.,IV CR 447/82

PRZYKŁAD

Pasażer Fiata 126p jadący bez zapiętych pasów bezpieczeństwa w wyniku wypadku doznał obrażeń ciała w postaci złamania obu kości piszczelowych które uległy zmiażdżeniu. Jego zachowanie polegające na jeździe bez zapiętych pasów jest niewątpliwie nieprawidłowe, ale nawet gdyby były one zapięte nie uniknąłby on doznanego urazu. Pomiędzy niezapięciem pasów, a zmiażdżeniem kości piszczelowych nie zachodzi zwykły związek przyczynowy, tak więc nie można stwierdzić, że poszkodowany przyczynił się do zwiększenia szkody. Nie ma zatem podstaw do ograniczenia jego odszkodowania.

PRZYKŁAD

Kierowca Forda jechał w stanie po spożyciu alkoholu. Na odcinku drogi z podwójną linią ciągłą jadący z naprzeciwka kierowca Citroena wyprzedzał ciągnik i doprowadził do czołowego zderzenia z Fordem. Choć kierowca Forda był pod wpływem alkoholu, jechał swoim pasem z dozwoloną prędkością i nie miał możliwości uniknięcia wypadku. Został skazany za jazdę pod wpływem alkoholu, ale postępowanie karne o spowodowanie wypadku przeciwko niemu zostało umorzone. Kierowanie po spożyciu alkoholu będzie miało konsekwencje prawnokarne, ale nie pozostaje w związku z zajściem wypadku. Innymi słowy, gdyby kierowca Forda był trzeźwy do wypadku i tak by doszło. Nie ma zatem podstaw, aby ograniczyć jego odszkodowanie.

Publikacje

07.08.2018

Na początku był chaos…, ...

Dziesięciolecie funkcjonowania instytucji zadośćuczynienia z § 4 art. 446 k.c. przypadło n [...]

więcej

11.12.2017

To dopiero początek…, Ba...

To dopiero początek… Ostatnio na rynku ubezpieczeniowym sporo się dzieje. Oczywiście n [...]

więcej

09.01.2017

Kto może najwięcej zapłacić za...

Podwyżki cen ubezpieczeń komunikacyjnych są niedogodnością dla każdego, kto odczuł je jako [...]

więcej

Studium przypadków

Nieuzasadnione obawy przed konsekwe...

W dniu 28-01-2006 r. doszło do wypadku, w którym kierujący pojazdem marki Opel Kadet nie zachował należytej ostrożności, wpadł w poślizg a następnie uderzył w przyd ...

Więcej

Orzecznictwo

Wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywil...

Szkodą wyrządzoną przez ruch pojazdu mechanicznego w rozumieniu art. 436 kc w związku z art. 435 kc jest zarówno szkoda, wyrządzona od chwili uruchomienia silnika, j ...

Więcej

Akty prawne

Kodeks postępowania karnego

USTAWA z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks p [...]

Kodeks cywilny

USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks [...]

Kodeks postępowania cywilnego

USTAWA z dnia 17 listopada 1964 r. KODEK [...]


Przejdz na górę strony