23.08.2021

Nowa podstawa prawna dla roszczeń osób bliskich ciężko poszkodowanych...

Kilka dni temu w Dzienniku Ustaw RP opublikowano ustawę o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, która do Kodeksu cywilnego dodała nową podstawę prawną dla dochodzenia roszczeń przez bliskich ciężko p [...]

więcej

04.08.2021

PIDiPO przekazała stanowisko w przedmiocie uchwały Senatu RP do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach...

W dniu dzisiejszym nasza organizacja przekazała do sejmowej Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach stanowisko w przedmiocie uchwały Senatu RP z dnia 23 lipca 2021 r. w sprawie usta [...]

więcej

20.07.2021

PIDiPO przekazała do Senatu RP uwagi do stanowiska PIU oraz do poprawek zgłoszonych przez Komisje...

Polska Izba Doradców i Pośredników Odszkodowawczych skierowała do Komisji Ustawodawczej oraz Komisji Praw Człowieka, Praworządności i Petycji stanowisko w przedmiocie uwag do ustawy o zmianie us [...]

więcej

Baza wiedzy Przystąp do Izby

Pojazd

Art. 436 k.c. posługuje się pojęciem mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody, tak więc będzie miał zastosowanie w odniesieniu do szkód wyrządzonych nie przez jakiekolwiek pojazdy, lecz tylko odpowiadające temu pojęciu. W doktrynie przyjmuje się, że aby uznać dany pojazd za mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody musi on łącznie spełniać dwa kryteria:
służyć do transportu osób lub towarów
posiadać własny silnik.
Innym pojęciem operuje Art. 2 ust 1 pkt. 10 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK, w którym wskazuje się, że

PRAWO

Art. 2 ust 1 pkt. 10 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK Określenia użyte w ustawie oznaczają: pojazd mechaniczny: a) pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower i przyczepę określone w przepisach ustawy – Prawo o ruchu drogowym, b) pojazd wolnobieżny w rozumieniu przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, z wyłączeniem pojazdów wolnobieżnych będących w posiadaniu rolników posiadających gospodarstwo rolne i użytkowanych w związku z posiadaniem tego gospodarstwa.

Pojęcie to wprowadzono na potrzeby określenia, jakie pojazdy podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (dalej także nazywane OC komunikacyjnym). Należałoby rozpatrzyć stosunek pojęcia pojazd mechaniczny z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych do pojęcia mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody, o którym mowa w kodeksie cywilnym. Pojęcie pojazd mechaniczny jest szersze, gdyż o ile zawierające się w nim pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower spełniają cechy mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody (mają własny silnik i służą do transportu, choć co do traktora jest to dyskusyjne), o tyle przyczepa i pojazdy wolnobieżne już nie, gdyż ta pierwsza nie posiada własnego silnika, a te ostatnie nie służą do transportu.
Każdy mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody jest więc pojazdem mechanicznym, lecz nie każdy pojazd mechaniczny jest mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody.
Praktyczną konsekwencją takiej zależności jest to, że choć przyczepy i pojazdy wolnobieżne są objęte obowiązkowym ubezpieczeniem OC komunikacyjnym, to odpowiedzialność za szkody przez nie wyrządzone nie jest ustalana na podstawie art. 436 § 1 k.c. W takim wypadku właściwy zatem będzie art. 415 wskazujący winę, jako niezbędną przesłankę odpowiedzialności. W odniesieniu do przyczepy należy jednak pamiętać, że gdy jest ona połączona z ciągnikiem to stanowi ona zraz z nim zespół pojazdów i szkody spowodowane ruchem takiego ruchu pojazdów podlegają naprawieniu na zasadzie art. 436 § 1 k.c.

PRZYKŁAD

Samochód osobowy służy do transportu ludzi i posiada silnik, jest zatem mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody i jego posiadacz odpowiada za szkody wyrządzone przez jego ruch na zasadzie ryzyka. Jest on jednocześnie pojazdem samochodowym w rozumieniu ustawy prawo o ruch drogowym, tak więc podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu OC, a zatem o odszkodowanie można wystąpić do ubezpieczyciela, a w przypadku niedopełnienia obowiązku ubezpieczenia – do UFG. Koparka samojezdna posiada silnik, ale nie służy do transportu towarów, ani ludzi więc nie jest mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody, co oznacza że do szkód przez nią spowodowanych nie ma zastosowania art. 436 § 1 k.c. określający odpowiedzialność na zasadzi ryzyka. W takiej sytuacji zastosowanie ma ogólna norma z art. 415 k.c. określająca odpowiedzialność na zasadzie winy. Koparka jako pojazd wolnobieżny mieści się jednak w pojęciu pojazd mechaniczny, tak więc podlega ubezpieczeniu obowiązkowemu OC i tu również o odszkodowanie można wystąpić do ubezpieczyciela.

Publikacje

07.08.2018

Na początku był chaos…, ...

Dziesięciolecie funkcjonowania instytucji zadośćuczynienia z § 4 art. 446 k.c. przypadło n [...]

więcej

11.12.2017

To dopiero początek…, Ba...

To dopiero początek… Ostatnio na rynku ubezpieczeniowym sporo się dzieje. Oczywiście n [...]

więcej

09.01.2017

Kto może najwięcej zapłacić za...

Podwyżki cen ubezpieczeń komunikacyjnych są niedogodnością dla każdego, kto odczuł je jako [...]

więcej

Studium przypadków

Odszkodowanie za wypadek na wakacja...

Wielkimi krokami zbliża się okres wakacyjnych wyjazdów. Choć większość urlopowiczów zdecyduje się pewnie na wakacje w upalnym słońcu, znajdą się i tacy, którzy z prz ...

Więcej

Orzecznictwo

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 paździ...

Najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje na podstawie art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c. zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, gdy śmie ...

Więcej

Akty prawne

Kodeks wykroczeń

USTAWA z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wy [...]

Ubezpieczenia obowiązkowe

USTAWA z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpiec [...]

Ubezpieczenie społeczne

USTAWA z dnia 30 października 2002 r. o [...]


Przejdz na górę strony