17.07.2018

PIDiPO zajmuje stanowisko w przedmiocie projektu ustawy dotyczącego usług odszkodowawczych...

W związku z zaplanowanym na dzień 23 lipca 2018 r. wspólnym posiedzeniem Komisji Budżetu i Finansów Publicznych oraz Komisji Ustawodawczej, na którym odbędzie się pierwsze czytanie projektu ustaw [...]

więcej

02.07.2018

„Rzeczpospolita” o projekcie ustawy dotyczącej usług odszkodowawczych...

W dzisiejszym wydaniu dziennika „Rzeczpospolita” nr 151 (11091) w publikacji Anny Krzyżanowskiej zatytułowanej „Branża odszkodowawcza pod lupą senatorów” ponownie można przeczytać o inicjatywie s [...]

więcej

23.06.2018

Sąd Najwyższy uzasadnia uchwałę o zadośćuczynieniu dla bliskich ciężko poszkodowanych...

W dniu 12 czerwca br. Sąd Najwyższy opublikował uzasadnienie do jednej z trzech uchwał podjętych w dniu 27.03.2018 r., a odnoszących się do zagadnienia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobist [...]

więcej

Baza wiedzy Przystąp do Izby

Pojazd

Art. 436 k.c. posługuje się pojęciem mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody, tak więc będzie miał zastosowanie w odniesieniu do szkód wyrządzonych nie przez jakiekolwiek pojazdy, lecz tylko odpowiadające temu pojęciu. W doktrynie przyjmuje się, że aby uznać dany pojazd za mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody musi on łącznie spełniać dwa kryteria:
służyć do transportu osób lub towarów
posiadać własny silnik.
Innym pojęciem operuje Art. 2 ust 1 pkt. 10 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK, w którym wskazuje się, że

PRAWO

Art. 2 ust 1 pkt. 10 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK Określenia użyte w ustawie oznaczają: pojazd mechaniczny: a) pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower i przyczepę określone w przepisach ustawy – Prawo o ruchu drogowym, b) pojazd wolnobieżny w rozumieniu przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, z wyłączeniem pojazdów wolnobieżnych będących w posiadaniu rolników posiadających gospodarstwo rolne i użytkowanych w związku z posiadaniem tego gospodarstwa.

Pojęcie to wprowadzono na potrzeby określenia, jakie pojazdy podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (dalej także nazywane OC komunikacyjnym). Należałoby rozpatrzyć stosunek pojęcia pojazd mechaniczny z ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych do pojęcia mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody, o którym mowa w kodeksie cywilnym. Pojęcie pojazd mechaniczny jest szersze, gdyż o ile zawierające się w nim pojazd samochodowy, ciągnik rolniczy, motorower spełniają cechy mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody (mają własny silnik i służą do transportu, choć co do traktora jest to dyskusyjne), o tyle przyczepa i pojazdy wolnobieżne już nie, gdyż ta pierwsza nie posiada własnego silnika, a te ostatnie nie służą do transportu.
Każdy mechaniczny środek komunikacji poruszany za pomocą sił przyrody jest więc pojazdem mechanicznym, lecz nie każdy pojazd mechaniczny jest mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody.
Praktyczną konsekwencją takiej zależności jest to, że choć przyczepy i pojazdy wolnobieżne są objęte obowiązkowym ubezpieczeniem OC komunikacyjnym, to odpowiedzialność za szkody przez nie wyrządzone nie jest ustalana na podstawie art. 436 § 1 k.c. W takim wypadku właściwy zatem będzie art. 415 wskazujący winę, jako niezbędną przesłankę odpowiedzialności. W odniesieniu do przyczepy należy jednak pamiętać, że gdy jest ona połączona z ciągnikiem to stanowi ona zraz z nim zespół pojazdów i szkody spowodowane ruchem takiego ruchu pojazdów podlegają naprawieniu na zasadzie art. 436 § 1 k.c.

PRZYKŁAD

Samochód osobowy służy do transportu ludzi i posiada silnik, jest zatem mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody i jego posiadacz odpowiada za szkody wyrządzone przez jego ruch na zasadzie ryzyka. Jest on jednocześnie pojazdem samochodowym w rozumieniu ustawy prawo o ruch drogowym, tak więc podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu OC, a zatem o odszkodowanie można wystąpić do ubezpieczyciela, a w przypadku niedopełnienia obowiązku ubezpieczenia – do UFG. Koparka samojezdna posiada silnik, ale nie służy do transportu towarów, ani ludzi więc nie jest mechanicznym środkiem komunikacji poruszanym za pomocą sił przyrody, co oznacza że do szkód przez nią spowodowanych nie ma zastosowania art. 436 § 1 k.c. określający odpowiedzialność na zasadzi ryzyka. W takiej sytuacji zastosowanie ma ogólna norma z art. 415 k.c. określająca odpowiedzialność na zasadzie winy. Koparka jako pojazd wolnobieżny mieści się jednak w pojęciu pojazd mechaniczny, tak więc podlega ubezpieczeniu obowiązkowemu OC i tu również o odszkodowanie można wystąpić do ubezpieczyciela.

Publikacje

11.12.2017

To dopiero początek…, Ba...

To dopiero początek… Ostatnio na rynku ubezpieczeniowym sporo się dzieje. Oczywiście n [...]

więcej

09.01.2017

Kto może najwięcej zapłacić za...

Podwyżki cen ubezpieczeń komunikacyjnych są niedogodnością dla każdego, kto odczuł je jako [...]

więcej

26.10.2016

SN: nie tylko śmierć narusza w...

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 sierpnia 2016 roku (sygn. akt II CSK 719/15) w sprawie dot [...]

więcej

Studium przypadków

InterRisk niesłusznie zarzucił przy...

Spektakularnym sukcesem zakończyła się sądowa batalia z ubezpieczycielem, który dla ciężko poszkodowanej w wypadku 18-latki wypłacił zaniżone odszkodowanie. Dzięki d ...

Więcej

Orzecznictwo

Wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywil...

Wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorstwa z uwagi na przewidzianą w art. 435 kc wyłączną winę osoby trzeciej wymaga identyfikacji tej osoby. Bez takiej bowiem ...

Więcej

Akty prawne

Kodeks postępowania cywilnego

USTAWA z dnia 17 listopada 1964 r. KODEK [...]

Kodeks cywilny

USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks [...]

Zmiana ustawy kodeks cywilny

USTAWA z dnia 16 lutego 2007 r. o zmiani [...]


Przejdz na górę strony